Πρόκειται για τους ομαδικούς
βιασμούς πού έγιναν το καλοκαίρι του 74 με την εισβολή, από στρατιώτες
και αξιωματικούς του τουρκικού στρατού.
Κάποιες περιγραφές πού ήρθαν στο φως τον τελευταίο καιρό είναι τόσο
ανατριχιαστικές πού δεν αντέχεις να τις διαβάζεις.
Και πώς εμείς μόλις τώρα μάθαμε γι αυτό το θέμα; Και ειδικά
εμείς πού προλάβαμε και έχουμε μνήμες από εκείνο το καλοκαίρι; Πώς γίνεται να
μην ξέρουμε;
Η τραγωδία των γυναικών βγαίνει από τη σιωπή
Δεν είναι μόνο γιατί ήταν ένα βαρύ καλοκαίρι, με τον
μεσογειακό «ήλιο πού σκοτώνει τις ερωτήσεις» όπως έλεγε ο Αλμπέρ Καμύ.
Δεν είναι μόνο πού τότε πανηγυρίζαμε την πτώση της Χούντας
και «ξεχάσαμε» να ψάξουμε πολύ στα συντρίμμια πού άφησε πίσω της.
Ούτε είναι μόνο πού
τότε είχαμε ανακαλύψει και μισοκαταλάβει θεωρίες πού μάς προτρέπαν να
υποβαθμίζουμε ότι ήταν «εθνικό» και όχι «ταξικό».
Είναι βασικά πού μια βαριά σιωπή έπεσε και στην ίδια την
Κύπρο. Εκεί ξέραν βέβαια τι είχε γίνει αλλά δεν κουβεντιάζαν γι αυτό. Μέσα στη
σιωπή εξάλλου δεν είναι πού βιώνονται πάντα τέτοιες εμπειρίες από μας πού
γιορτάζουμε σήμερα; (και χρόνια πολλά μας παρεμπιπτόντως). Πόσες γυναίκες δεν
προτίμησαν την σιωπή από μια δίκη όπου στην πραγματικότητα οι ίδιες θα
βρισκόντουσαν κατηγορούμενες και θα έπρεπε να αποδείξουν ότι δεν «τα ήθελαν»
και δεν είχαν προκαλέσει όπως πάντα ισχυρίζεται ο δράστης;
Εδώ όμως δεν πρόκειται για τις περιπτώσεις των απλών βιασμών.
Γιατί δεν ήταν μόνο μια αντρική βάναυσα εξουσιαστική πράξη πού απέβλεπε στην
καταρράκωση της γυναικείας προσωπικότητας αλλά είχε και εθνικές διαστάσεις : η
εξευτελιστική διαδικασία είχε πρόσθετο στόχο και την ταπείνωση ενός έθνους. Οι
γυναίκες πού γνωρίζουν τέτοια εμπειρία μπορεί να μην κατηγορούνται ότι «τα
ήθελαν και κουνήθηκαν» αλλά συνήθως νοιώθουν ένοχες και για την εθνική
ταπείνωση, ειδικά αν ανήκουν σε παραδοσιακές κοινωνίες όπως ήταν αυτή της Κύπρου
το 74.
Πώς έγινε όμως και βγήκε από τη σιωπή αυτή η τραγωδία και
μάλιστα τόσα χρόνια μετά; Ας σημειώσουμε ότι στη δημοσιότητα δόθηκαν κάποιες
μαρτυρίες από γυναίκες πού ήταν τότε στην εφηβεία αλλά όλες οι πληροφορίες λένε
ότι δεν γινόταν καμία διάκριση, βιάσθηκαν και μεγάλες γυναίκες και γριές.
Αρκετές απ’ αυτές τώρα είναι σε βαθύ γήρας ή δεν ζουν πιά. Τα ερωτηματικά για
την όψιμη μνήμη και τα κενά είναι πολλά. Απ΄ όσο μπορώ κι εγώ να συμπεράνω έτσι
από μακρυά πού έψαξα τα σχετικά δημοσιεύματα, η υπόθεση έγινε ως εξής:
Στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό στην κυπριακή βουλή τις
μέρες των Χριστουγέννων η βουλευτής του ΑΚΕΛ και πρόεδρος της Επιτροπής
Προσφύγων-Εγκλωβισμένων-Αγνοουμένων-Παθόντων κ. Σκεύη Κουκουμά επέκρινε την
υπουργό Εργασίας-Πρόνοιας-Κοινωνικών Ασφαλίσεων κ. Ζέτα Αιμιλιανίδου γιατί από
το υπουργείο της στάλθηκαν επιστολές σε γυναίκες πού είχαν καταγραφεί τότε σα
θύματα βιασμών να περάσουν από ιατρικό συμβούλιο για να πιστοποιηθεί ο βιασμός
τους (!!! Ναι, αυτός πού έγινε πριν από 41 χρόνια) προκειμένου να πάρουν από το
κράτος κάποια αποζημίωση. Έτσι ο κόσμος έμαθε ότι υπήρχε θέμα αποζημίωσης ότι
αυτό το σκέφτηκαν τόσα χρόνια μετά, ότι ζητούσαν αποδείξεις και μιλούσαν για
ενδιαφέρον να επουλώσουν τις πληγές. Δεν ήταν λίγοι οι Κύπριοι και οι Κύπριες
πού εκφράσαν στα έντυπα την αγανάκτησή τους για αυτή την ιστορία πού θεώρησαν
παράλογη, προσπάθεια εξαγοράς της σιωπής, και ότι δεν επουλώνει καμιά πληγή
μόνο ξυπνά τις μνήμες και βαθαίνει τις πληγές στο όνομα κάποιου αβέβαιου και
αόριστου ποσού πού θα έπαιρναν αυτές οι γυναίκες και μάλιστα με τη διαδικασία
πού δρομολογήθηκε. Υπήρχαν και γυναίκες πού υπενθύμισαν ποια αντιμετώπιση έχουν
οι τωρινοί βιασμοί στην Κύπρο και πόση λίγη φροντίδα υπήρξε να εκσυγχρονιστεί ο
ποινικός κώδικας πάνω σ’ αυτό το θέμα. Υπήρξαν όμως και διαφορετικές φωνές πού
λέγαν ότι όπως και να έγινε η υπόθεση για τις γυναίκες πού κουβαλούν ακόμα το
στίγμα της ντροπής στο περιβάλλον τους αυτή η αναγνώριση θα είναι μια μικρή
έστω ανακούφιση στο ηθικό βασικά επίπεδο.
Η υπουργός δήλωσε για τις επιστολές ότι η ίδια δεν γνώριζε,
ότι ήταν λάθος κάποιου υπαλλήλου και
μόλις έμαθε έδοσε εντολή να ανακληθούν, διαβεβαιώνοντας ότι η εξέταση των
υποθέσεων θα γίνει με τη μεγαλύτερη δυνατή διακριτικότητα. Κατέληξε δε λέγοντας:
«Το θέμα μπορεί να θεωρηθεί λήξαν».
Ήταν όμως «λήξαν» ή μόλις άρχιζε; Και η ερώτηση συνέχιζε να πλανάται πώς τους
ήρθε τώρα να ανοίξουν ένα θέμα πού κανένα κόμμα πριν, ούτε οι συγκεκριμένες
γυναίκες της βουλής πού το έφεραν στην επιφάνεια, ούτε καμιά κυβέρνηση είχε
θίξει.
Μια νέα «λάϊτ» αντίληψη για το γράψιμο της ιστορίας
Πιστεύω ότι το θέμα παύει να μοιάζει ακατανόητο μόνο αν το
συσχετίσουμε με τις διεργασίες πού γίνονται αυτή τη στιγμή στον δυτικό, κύρια
στον ευρωπαϊκό χώρο για μια ριζική ανατροπή στη γνώση και στη μέθοδο της
ιστορίας ώστε κάποια ισχυρά κράτη (η Γερμανία πρώτα απ’ όλα) με βεβαρημένο
ιστορικό παρελθόν να «ξεπλύνουν» την ιστορία τους για να πάψει να είναι η
ιστορία ενός ένοχου κράτους και αντίστοιχα κάποια άλλα πού προορίζονται για
αποικίες όπως η Ελλάδα να φορτωθούν τις ενοχές των πολεμικών εγκλημάτων. Αυτό
έδειξε περίτρανα σε μας η παρέμβαση του γερμανού καθηγητή Χαίντς Ρίχτερ στην
ιστορία της Κρήτης. Η Τουρκία, σαν ισχυρό κράτος στην περιοχή μπορεί πολύ καλά
να επωφεληθεί από τις διαδικασίες πού δρομολόγησε η Γερμανία και ευνοούν και
την ίδια και αυτό βέβαια θα κάνει.
Η νέα τάση λοιπόν στην
ιστορία είναι να πάψουν οι ενοχοποιήσεις, οι δράστες εγκλημάτων πολέμου να
βρίσκουν ελαφρυντικά, τα θύματα να ενοχοποιούνται και να προκύπτει μια πλαδαρή
σύνθεση όπου όλοι φταίνε, οι λέξεις πού περιγράφαν πριν τις σφαγές να έχουν αντικατασταθεί από
άλλες πιο «λάϊτ» τόσο ώστε οι πόλεμοι να μοιάζουν με εκδρομή (γνωστό το
παράδειγμα με τον περίφημο «συνωστισμό» στην παραλία της Σμύρνης)και προπαντός
να καταργηθεί η λέξη «εισβολή» από το λεξιλόγιο, επικίνδυνη λέξη γιατί δείχνει
τον ένοχο και δυσκολεύει το ίσο μοίρασμα των ευθυνών. Έτσι, στο βιβλίο του ο
Ρίχτερ δε λέει ούτε μιά φορά στις κοντά 600 σελίδες ότι στην Κρήτη έγινε
επίθεση και εισβολή, αλλά αυτό πού γινόταν ήταν «πόλεμος» έτσι γενικά.
Ένας πόλεμος λοιπόν σύμφωνα με τη νέα αντίληψη έγινε και στην
Κύπρο κατά προτίμηση μεταξύ των δύο κοινοτήτων και με όσο το δυνατόν απαλλαγή
του τουρκικού στρατού από οποιαδήποτε ευθύνη. Κάποιες αγριότητες έγιναν και από
τις δυό μεριές και τίποτα περισσότερο. Οι Τούρκοι δεν κάναν καμιά εισβολή και
κατοχή όπως δήλωσε και ο αμερικανός πρεσβευτής (δεν είναι η στιγμή να
αναλύσουμε τα γεγονότα εκείνης της εποχής και τις μεθοδευμένες πραγματικά
εγκληματικές προβοκάτσιες πού προηγήθηκαν, προσωπικά δεν πιστεύω ότι αυτές
φέραν την εισβολή του τουρκικού στρατού όπως δεν πιστεύω και ότι ο τρωϊκός
πόλεμος έγινε για την Ελένη, αλλά αυτά σε άλλη ευκαιρία).
Σημαντικό στήριγμα στη
διάδοση της νέας αντίληψης και γραφής της ιστορίας είναι η επίκληση κάποιου «δικαίου
του πολέμου» με βάση το οποίο οι εμπλεκόμενοι δεν ενοχοποιούνται σαν εισβολείς
και δε διαχωρίζονται από τους αμυνόμενους αλλά κρίνονται με το κατά πόσο
τήρησαν τους κανόνες αυτού του δικαίου και αν βρεθούν να έχουν κάνει παραβάσεις πραγματικές ή φανταστικές,
θύματα και θύτες εξισώνονται και καλούνται να μοιραστούν τις ευθύνες. Και πάλι
ο κ. Ρίχτερ έδοσε μαθήματα για το πώς εφαρμόζεται αυτή η αντίληψη στον ελληνικό
χώρο με το βιβλίο του για την επίθεση στην Κρήτη.
Η περίπτωση των
γυναικών της Κύπρου πιστεύω ότι χρησιμοποιήθηκε γι αυτόν ακριβώς τον σκοπό, την
παρουσίαση των γεγονότων κάτω από τη νέα λογική των ίσων ευθυνών χωρίς αυτό να σημαίνει αναγκαστικά
ότι ήταν σε γνώση τα πρόσωπα πού πρωτοστάτησαν. Το ζήτημα της αποζημίωσης
προέκυψε από την επίκληση του Δικαίου του Πολέμου για καταμερισμό των ευθυνών αντί την καταδίκη της εισβολής. Κανένα βέβαια
Δίκαιο του Πολέμου ούτε του 74 ούτε καμιάς άλλης εποχής δεν απαγόρευε τους
βιασμούς. Κανένα τέτοιο «δίκαιο» όσες λεπτομέρειες κι αν προέβλεπε μέχρι γελοιότητας
πολλές φορές, δεν είχε ποτέ μεριμνήσει να αναφερθεί στους βιασμούς γυναικών πού
πάντα συμβαίναν και συμβαίνουν στους πολέμους (ας θυμηθούμε τα ανατριχιαστικά
περιστατικά πού ήρθαν στο φως από τη δράση των αμερικανών στο Ιράκ). Κανείς
θεσμός ποτέ και σε καμιά εποχή δεν
αμφισβήτησε την χρησιμοποίηση των γυναικών σαν λάφυρα πολέμου και όλοι οι
στρατοί ήταν πάντα ελεύθεροι να κάνουν «το κατά δύναμη» σ’ αυτόν τον τομέα. Το
2008 όμως εποχή πού αρχίζει όχι μόνο η πιο άσχημη φάση της οικονομικής κρίσης
αλλά και η επιθετική εφαρμογή της νέας αντίληψης για την ιστορία (τότε
κυκλοφόρησε και το βιβλίο του Ρίχτερ στη Γερμανία) και μπροστά στην ανάγκη να
επενδυθεί με κάποια «προοδευτικότητα» το νέο δίκαιο του πολέμου πού αθώωνε ουσι
αστικά τον πόλεμο και τις εισβολές, προστέθηκε η απαγόρευση των βιασμών πού
χαρακτηρίστηκαν έγκλημα πολέμου στο ψήφισμα 1820 του Συμβουλίου Ασφαλείας του
ΟΗΕ. Η προοπτική τώρα να κλείσει (με εντολή) με κάποιο τρόπο το κυπριακό χωρίς
καμιά καταδίκη για εισβολή άφηνε την εκκρεμότητα με τους βιασμούς πού
καταδίκαζε το νέο δίκαιο του πολέμου. Οι βιασμοί όμως είχαν γίνει και
επινοήθηκε η λύση της αποζημίωσης πού ταιριάζει έτσι κι αλλοιώς με τη λογική
της Αγοράς, και με τη βεβαιότητα ότι θα γινόταν αποδεκτός ο ισότιμος
κατάμερισμός των ευθυνών σαν αντάλλαγμα για κάποια δικαίωση πού θα ένοιωθαν τα
θύματα.
Κάποιες
χαρακτηριστικές περιπτώσεις υπεράσπισης της κυβερνητικής πρωτοβουλίας
Θα είχε ενδιαφέρον πάντως να μάθουμε ποιος εμφανίστηκε να
δρομολογεί αυτή την διαδικασία αποζημιώσεων και από πού προέρχονται τα κονδύλια
πού θα διατεθούν (πουθενά δεν είδα να αναφέρεται για τι ποσά γίνεται λόγος και
πόσο έχουν κοστολογήσει τον βιασμό οι Αγορές).Η βουλευτής του ΑΚΕΛ κ. Κουκουμά
είπε ότι δικιά της ήταν η πρόταση αλλά η υπουργός Εργασίας διευκρίνησε ότι η
κυβέρνηση είχε δρομολογήσει το θέμα και η κ. Κουκουμά μόνο την ενημέρωσε για
τις επιστολές πού είχαν σταλεί. Μη
μπορώντας να ξέρουμε με βεβαιότητα την προέλευση της ιδέας, μπορούμε όμως να
δούμε κάποιες πολύ θετικές αντιδράσεις. Και τέτοιες υπήρξαν απ’ όσο μπόρεσα να
βρω, δυό πολύ χαρακτηριστικές: η ανακοίνωση του Μεσογειακού Ινστιτούτου Μελετών Κοινωνικού Φύλου (MIGS) πού είναι Μ.Κ.Ο. και
η σχετική εκδήλωση πού οργάνωσε σε δικό του χώρο στο νότο το Βρεττανικό
Συμβούλιο στην Κύπρο.
Και οι δυό πρωτοβουλίες μού έδοσαν την εντύπωση ότι ήθελαν να βάλουν τα
πράγματα στην θέση τους γιατί παίρναν άλλη τροπή απ’ αυτή πού θα θέλαν οι
εμπνευστές της ιστορίας των ίσων ευθυνών
Στην ανακοίνωσή του το MIGS ,ανακοίνωση η οποία είναι καθρέφτης
στη νέα τάση για ξαναγράψιμο της ιστορίας, αναφέρει μεν τη λέξη «εισβολή» με
τρόπο όμως πού μάλλον την αποενοχοποιεί για το θέμα των βιασμών αφού δεν
ονομάζει τους δράστες. Λέει: «Το MIGS συγχαίρει την βουλευτή
Σκεύη Κουκουμά για την πρωτοβουλία της να ανακινήσει το θέμα των βιασμών Ε/Κ
και Τ/Κ γυναικών κατά τη διάρκεια της εισβολής του 1974» (οι βιασμοί γίναν δηλαδή απλά κατά
τη διάρκεια της εισβολής, σα να συμπέσαν μόνο χρονικά) Σημειώνω ότι η κ. Κουκουμάστην ομιλία της στην τηλεόραση
όπως την άκουσα, δεν κάνει αυτή την εξίσωση- δεν ξέρω αν την είχε κάνει
προηγούμενα-και γι αυτό χρειαζόταν ίσως ένα ρετουσάρισμα. Στο ίδιο πνεύμα
μοιάζει να ήταν και η εκδήλωση του Βρεττανικού Συμβουλίου όπου τονίστηκε το
στοιχείο της ίσης κατανομής των ευθυνών με την παρουσία μιάς τούρκισσας
δημοσιογράφου πού έδοσε ανάλογες πληροφορίες (δεν βρήκα περισσότερες
πληροφορίες για την εκδήλωση αυτή).
Θα μού πείτε : λάθος
είναι αυτό αν οι βιαστές ήταν κι από τις δυό πλευρές;
Εγώ θα ήμουνα η
τελευταία εντελώς πού θα ισχυριζόμουνα ότι οι δικοί μας «λεβέντες» δεν κάνουν
τέτοια πράγματα. Και
φυσικά τις γυναίκες θα υποστήριζα οποιασδήποτε εθνικότητας πού γίναν λάφυρα του
πολέμου Και το ίδιο νομίζω ότι θα κάναν και τα ίδια τα θύματα της Κύπρου. Όμως
υπάρχει ένα πρόβλημα στους υπόγεια ενδιαφερόμενους για την πρωτοβουλία των
αποζημιώσεων : απ’ όσο φαίνεται δεν τους
βγαίνουν τα κουκιά για να παρουσιάσουν μια ίση ευθύνη, κάτι πού αυτοί και
μόνο έχουν ανάγκη. Η εισβολή βλέπετε
έγινε από τη μια πλευρά. Και υπάρχει και ένας στόχος πού γίνεται όλη αυτή η
πρωτοβουλία πού δεν καταφέρνει πάντα να κρυφτεί όπως φαίνεται στη συνέχεια της
ανακοίνωσης του MIGS η οποία μοιάζει σα να
θέλει να βάλει τα σωστά πλαίσια της πρωτοβουλίας «Ταυτόχρονα, επισημαίνεται, παύει
να δικαιολογείται η χρήση των εμπειριών των γυναικών αυτών ως επιχείρημα
με σκοπό την εξυπηρέτηση πολιτικών και και εθνικιστικών συμφερόντων» Μπα;
Δεν είναι για την επούλωση των πληγών πού γίνεται όλη αυτή η ιστορία; Και βέβαια
ο όρος «εθνικιστικός» εδώ δεν παραπέμπει σε τίποτα ναζί αλλά χρησιμοποιείται
απλά αντί για το «εθνικός», με μια σκόπιμη διάθεση να γίνει ταύτιση των όρων
και κοινή απαξίωση. Η σημασία όλων αυτών αρκετά καθαρή. Σα να λένε: «Να
ξεμπερδεύουμε λοιπόν, πάρτε κάτι – αν το πάρετε τελικά- και…. θέμα λήξαν. Δε
δικαιούστε να διεκδικήσετε κάτι άλλο στο όνομα της παλιάς τραγωδίας με εθνικές
ή πολιτικές διαστάσεις».
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και μια άλλη προτροπή της M.I.G.S. στο
ίδιο κείμενο: «Η οικονομική αποζημίωση των θυμάτων δίνει
εν μέρει κάποια αναγνώριση, αλλά πρέπει να συνοδευτεί με δημόσια απολογία από
το Κράτος για όλα τα χρόνια πού οι βιασθείσες γυναίκες του 74 εξοστρακίστηκαν».
Μα αν είναι έγκλημα ο βιασμός όπως
δέχεται η απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας πού αναφέρθηκε πιο πάνω και όπως
βέβαια είναι, για ένα έγκλημα χρειάζεται ένας εγκληματίας. Αυτός δεν θα
απολογηθεί; Δεν υπάρχει ένοχος σ΄αυτή την πράξη; Πού είναι τος; Αν τα εγκλήματα
έχουν συμβεί και από τις δυό μεριές αυτό δε σημαίνει ότι δεν υπάρχει ένοχος
αλλά ότι οι ένοχοι είναι δύο. Η Μ.Κ.Ο. αυτή πού μιλάει με το πνεύμα των
Διευθυντηρίων ζητάει μια απολογία πού δεν θα είναι για τους βιασμούς αλλά για
την μη έγκαιρη αποζημίωσή τους. Κάτι
τέτοιο θα εγκαινίαζε και μια νέα τακτική εξαιρετικά περίεργη για θέματα
πολεμικών αποζημιώσεων. Δεν ζητιούνται
πια από το κράτος- εισβολέα πού δεν κατονομάζεται καν ούτε υποχρεώνεται να
ζητήσει συγνώμη και πού είναι πίσω και υπεράνω από τα γεγονότα. Η Γερμανία
βέβαια θα είναι ενθουσιασμένη με την καθιέρωση τέτοιας διαδικασίας μια και
αντιμετωπίζει αιτήματα για καταβολή αποζημιώσεων για τη δράση της στον Β.Π.Π. Όχι
δεν φτάσαμε ακόμα στον εμπνευστή της πρωτοβουλίας και ούτε έχουμε καμιά
απόδειξη αλλά σα να βλέπουμε κάπου τη σκιά του.
Όσο αφορά τώρα τις αποδείξεις πού ζητήθηκαν μετά από τόσα
χρόνια και γίναν αιτία για οργισμένες διαμαρτυρίες στην Κύπρο πού αποκαλούσαν
τους εμπνευστές «ηλίθιους» εγώ δεν είμαι σίγουρη αν είναι ηλίθιοι ή πάρα πολύ
έξυπνοι, αυτό εξαρτάται από το τι θέλαν να πετύχουν. Ας σκεφτούμε το εξής: Η Υπουργός
Εργασίας δήλωσε ότι ήταν λάθος του υπαλλήλου και εκείνη δε γνώριζε. Αν δεν
διαμαρτυρόταν σε δημόσια ομιλία της η κ. Κουκουμά η υπόθεση θα είχε
διεκπεραιωθεί με τον « λάθος τρόπο». Η υπουργός δε γνώριζε, τα θύματα πού έχουν
απομείνει στην Κύπρο καλούνταν να περάσουν από επιτροπές στις οποίες είμαι
σίγουρη ότι καμία δεν θα παρουσιαζόταν και το Κράτος θα είχε κάνει το καθήκον
του να δρομολογήσει τη διαδικασία. Αλλά και μετά τη διαβεβαίωση ότι η έρευνα θα
γίνει διακριτικά και με ευαισθησία πάλι διάβασα να γίνεται λόγος για
αποδείξεις, ιατρικά πιστοποιητικά κ.λ.π. πού είναι αμφίβολο ποια γυναίκα
φρόντισε να έχει. Άρα; Άρα τα θύματα θα εμφανιστούν να είναι ελάχιστα αν
λάβουμε υπόψη και πόσες δεν ζουν πια και άλλες πού δεν θα θελήσουν να μπουν
καθόλου στη διαδικασία. Και όσο ο αριθμός θα πλησιάζει προς το μηδέν τόσο πιο
εύκολο θα είναι να κρυφτεί ο ένοχος.
Πιστεύω πάντως ότι τίποτα απ΄ αυτά δεν θα είχε συμβεί αν
κάποια λύση για το κυπριακό δεν ήταν «προ των πυλών». Λύση σε μια στιγμή πού η
Τουρκία βρίσκεται στην πιο επιθετική της φάση των τελευταίων χρόνων, η
γερμανική Ε.Ε. βιάζεται να κλείσει όπως- όπως τις εκκρεμότητες στις νέες της
αποικίες για να προωθήσει τα γεωπολιτικά της σχέδια και τα Διευθυντήρια του
κόσμου έχουν κάνει τη Μεσόγειο μια σκακιέρα όπου κινούν τα πιόνια όπως θέλουν,
πότε προς έναν κατασκευασμένο πόλεμο, πότε προς μια ψεύτικη ειρήνη.
Μέσα σ΄ αυτές τις συνθήκες θα είναι οι γυναίκες της Κύπρου
προάγγελοι ενός νέου δράματος πού ετοιμάζεται να παιχτεί; Ας περιμένουμε να
δούμε.
Α, γυναίκες ,ξέχασα αν
σας το είπα πριν, γιορτάζουμε σήμερα, χρόνια πολλά μας.